ตั้งรหัสผ่านให้เดายาก และดูรูปกุญแจก่อนพิมพ์
คนที่เปิดผ่าน Safari บน iOS หรือ Chrome บน Android มักปล่อยให้เครื่องจำรหัสไว้ให้ ซึ่งสะดวกก็จริง แต่รหัสที่ตั้งเองควรผสมทั้งตัวพิมพ์ใหญ่ ตัวพิมพ์เล็ก และสัญลักษณ์ เพื่อให้โปรแกรมที่ไล่สุ่มรหัสอัตโนมัติเดาไม่ถึงง่ายๆ อย่าใช้วันเกิดหรือชื่อเล่นเป็นส่วนประกอบ เพราะเป็นสองอย่างที่คนรอบตัวเดาได้ก่อน
แยกรหัสของบัญชีเว็บเกมให้ไม่ซ้ำกับรหัสอีเมลหลัก จะได้ไม่ล้มทั้งกระดานถ้าที่ไหนที่หนึ่งข้อมูลรั่ว ตอนพิมพ์ค้นหาเพื่อเปิดหน้า เข้าสู่ระบบ ak77 ให้ดูแถบที่อยู่ด้านบนก่อนทุกครั้งว่ามีรูปกุญแจขึ้นอยู่ ถ้ารูปกุญแจหายไป ให้ปิดหน้านั้นเลย ไม่ต้องลังเล
สมุดบันทึกนี้เขียนไว้ให้ผู้ที่พ้นสิบแปดปีแล้ว เพื่อบอกเรื่องเทคนิคพื้นฐานของการเปิดหน้าเว็บเกมออนไลน์บนมือถือ ส่วนเรื่องการเปลี่ยนรหัส ทำเป็นรอบๆ ตามที่ตัวเองสะดวกก็ดีกว่าตั้งครั้งเดียวแล้วใช้ยาว
ลองนึกภาพว่ามือถือหายไปกลางทาง ถ้าเครื่องล็อกไว้และรหัสของแต่ละบัญชีไม่ซ้ำกัน ความเสียหายก็จบอยู่ที่ตัวเครื่อง แต่ถ้ารหัสซ้ำกันหมด คนที่เก็บเครื่องได้จะลองไล่เปิดทีละบริการ เรื่องนี้ฟังดูไกลตัว แต่เกิดขึ้นได้กับทุกคนที่พกมือถือออกจากบ้าน
ถ้าจำหลายรหัสไม่ไหว ให้ตั้งเป็นวลีที่เรารู้ความหมายคนเดียว แล้วแต่งเติมตัวเลขและสัญลักษณ์ในตำแหน่งที่ตัวเองจำได้ รหัสแบบนี้ยาวพอโดยไม่ต้องท่องซ้ำทุกวัน และคนที่มองหน้าจอผ่านๆ ก็จำตามไม่ทัน
ออกนอกบ้านแล้วต่อ Wi-Fi ร้านกาแฟ ต้องระวังอะไร
สัญญาณ Wi-Fi ตามร้านกาแฟหรือจุดฟรีต่างๆ เสี่ยงกว่าที่ดูจากภายนอก คนไม่หวังดีตั้งชื่อสัญญาณให้เหมือนของร้านแล้วรอให้คนมาต่อได้ ทุกอย่างที่พิมพ์ระหว่างนั้นอาจถูกแอบเก็บไว้ ถ้าอยู่ข้างนอก ไม่ควรกรอกรหัสผ่านผ่านสัญญาณแบบนี้ ใช้เน็ตจากซิมของตัวเองแทนจะอุ่นใจกว่า
เบราว์เซอร์มักเตือนหรือขึ้นหน้าแดงเมื่อเห็นว่าใบรับรองของเว็บมีอะไรผิดปกติ เห็นแล้วอย่ากดผ่าน ถ้าอยากรู้ว่ากลโกงออนไลน์แบบไหนกำลังเป็นข่าว ลองเข้าไปดูที่เว็บของ กระทรวงดิจิทัลเพื่อเศรษฐกิจและสังคม เผื่อมีข้อมูลตรงกับสิ่งที่ตัวเองเจออยู่
จำเป็นต้องดูสถานะบัญชีตอนอยู่นอกสถานที่ ก็เปิดแท็บแบบไม่เก็บประวัติของเบราว์เซอร์ แล้วอย่าลืมกดออกจากระบบทุกครั้งพอเสร็จ จะได้ไม่มีอะไรค้างอยู่บนสัญญาณที่ไม่ใช่ของเรา
อีกอย่างคือชื่อสัญญาณที่เหมือนกันสองอัน ถ้าเห็นชื่อร้านเดียวกันโผล่มาสองชื่อ ให้ถามพนักงานว่าอันไหนของร้านจริง อย่าเดาเอาเอง และอย่าลืมว่าบางร้านที่ให้ใช้ Wi-Fi ฟรีไม่ได้ตั้งค่าอะไรให้ปลอดภัยไว้เลย
นอกจากเรื่องรหัส เวลาอยู่ที่สาธารณะยังมีเรื่องสายตาคนรอบข้างด้วย เอียงหน้าจอเข้าหาตัวเองเวลาพิมพ์รหัส อย่าให้คนที่ยืนหรือนั่งข้างหลังเห็นได้ เพราะรหัสที่ตั้งไว้ดีแค่ไหนก็แพ้สายตาของคนที่นั่งอยู่ข้างหลังได้ง่ายๆ
ลืมรหัสผ่าน ต้องตั้งใหม่ยังไง
จำรหัสเดิมไม่ได้ หรือหน้าขึ้นว่าข้อมูลไม่ตรง ให้หาปุ่มตั้งรหัสใหม่จากหน้าหลักของผู้ให้บริการ โดยทั่วไปหน้าประเภทนี้จะส่งลิงก์หรือรหัสชั่วคราวไปยังช่องทางติดต่อที่เคยลงทะเบียนไว้ เพื่อดูว่าเจ้าของบัญชีคือเราจริงๆ ขั้นตอนละเอียดต้องดูตามหน้านั้นอีกที
ควรเปิดลิงก์ที่ได้รับบนเครื่องเดียวกับที่กดขอ อย่าย้ายไปเปิดบนเครื่องอื่น ถ้าอยากตามข่าวไอทีและเรื่องความปลอดภัยออนไลน์เพิ่ม ลองอ่านจาก สื่ออย่าง Nation Thailand หรือสำนักข่าวที่ไว้ใจได้ ส่วนถ้าหน้าตั้งรหัสมีคำถามกันลืมให้ตั้ง ก็ตั้งคำตอบที่เฉพาะตัวเรา ไม่ใช่ข้อมูลที่คนอื่นหาเจอได้ในโปรไฟล์
ตั้งรหัสใหม่เสร็จแล้ว ลองกดออกจากระบบแล้วเข้าใหม่อีกที เพื่อเช็กว่าบันทึกเรียบร้อย ถ้าเห็นข้อความบอกว่ามีการพยายามเข้าจากที่ที่ไม่ใช่ตัวเรา ให้รีบเปลี่ยนรหัสซ้ำอีกรอบ
ที่ควรระวังเป็นพิเศษคือข้อความหรือสายที่โทรมาบอกว่าช่วยกู้บัญชีให้ ไม่ว่าจะอ้างว่าเป็นใคร ก็ไม่ควรบอกรหัสหรือรหัสชั่วคราวที่เพิ่งได้รับ เพราะรหัสพวกนี้มีไว้ให้เจ้าของบัญชีใช้เองเท่านั้น คนที่ขอมักมีเจตนาเอาบัญชีไป
เช็กเครื่องให้พร้อมก่อนล็อกอิน
เครื่องที่เปิดเว็บควรเป็นเครื่องที่ดูแลไว้ดี เช่น ไม่ได้ปลดล็อกระบบเอง และไม่มีแอปแปลกๆ ที่ขอสิทธิ์อ่านข้อมูลเกินจำเป็น ก่อนเปิดผ่าน ak77 บนมือถือ ลองไล่ดูรายชื่อแอปในเครื่องสักรอบ ตัวไหนไม่เคยลงเองก็ถอนออก
รายการนี้ทำได้ทีละข้อตามสะดวก
- อย่าจดรหัสผ่านลงโน้ตในเครื่องที่ไม่ได้ล็อกหน้าจอ
- เปิดปลดล็อกด้วยใบหน้าหรือลายนิ้วมือ แล้วตั้งล็อกให้เบราว์เซอร์ด้วยถ้าเครื่องมีตัวเลือกนี้
- อัปเดตระบบของ iOS หรือ Android ให้เป็นรุ่นล่าสุดที่เครื่องรองรับ
- ล้างประวัติการเข้าชมและข้อมูลที่ค้างไว้ใน Safari หรือ Chrome เป็นระยะ
- ดูรูปกุญแจบนแถบที่อยู่ก่อนพิมพ์ข้อมูลลับลงในช่องใดก็ตาม
- กดออกจากระบบเมื่อเลิกใช้ และไม่ปล่อยหน้าเว็บค้างอยู่หลังฉาก
ทำครบแล้ว โอกาสที่คนอื่นจะหยิบการเชื่อมต่อของเราไปใช้ต่อก็น้อยลงมาก
อีกข้อที่ลืมกันบ่อยคือเครื่องที่ยืมกันใช้ในบ้าน เวลาส่งมือถือให้เด็กหรือญาติเล่น อย่าลืมกดออกจากระบบและปิดแท็บของเว็บที่เปิดค้างไว้ก่อน เพื่อไม่ให้ใครเผลอกดอะไรในบัญชีของเรา
เทียบนิสัยประจำวันกับความเสี่ยงที่ตามมา
นิสัยการใช้เน็ตที่ทำกันจนเป็นปกติ มีผลกับความปลอดภัยของบัญชีมากกว่าที่คิด ค้นด้วยคำอย่าง ทางเข้า ak77 ก็พาไปหน้าที่ต้องการได้ แต่ส่วนที่เหลือหลังกดเข้าไป เจ้าของเครื่องต้องดูแลเอง
| สิ่งที่ทำเป็นประจำ | ความเสี่ยงที่เกิดขึ้น |
|---|---|
| ให้เบราว์เซอร์จำรหัสในเครื่องของตัวเองที่ล็อกหน้าจอไว้ | เสี่ยงต่ำ เพราะคนอื่นต้องผ่านการปลดล็อกเครื่องก่อน |
| ต่อ Wi-Fi สาธารณะแล้วไม่ตัดการเชื่อมต่อหลังเลิกใช้ | เสี่ยงสูง ข้อมูลที่ส่งผ่านสัญญาณอาจถูกแอบเก็บไว้ |
| ใช้รหัสตัวเดียวกันกับทุกบัญชี | เสี่ยงสูง ถ้าบริการใดรั่วก็พังพร้อมกันทุกที่ |
| ออกจากระบบและล้างประวัติเป็นประจำ | เสี่ยงต่ำ คนที่หยิบเครื่องไปจะไม่เจอเซสชันที่ค้างอยู่ |
ปรับนิสัยตามตารางนี้ทีละข้อก็ช่วยได้จริง ความปลอดภัยของบัญชีเริ่มจากสิ่งที่เจ้าของเครื่องตั้งไว้เองก่อนเสมอ
ลองเลือกสักข้อจากตารางที่ตัวเองยังทำไม่ครบ แล้วปรับเพียงข้อเดียวในสัปดาห์นี้ แล้วค่อยขยับไปข้อถัดไป ไม่ต้องทำทุกอย่างพร้อมกัน ข้อที่เสี่ยงสูงเป็นข้อที่ควรทำก่อน